Alüminyum tozunun dökme sevkiyattaki en büyük alıcısı gazbeton fabrikalarıdır. Kalıptaki harca karıştırılan toz, kireç ve suyla tepkimeye girip hidrojen kabarcıkları üretir; gazbetonun gözenekli yapısı bu kabarcıklardan doğar. Aynı ürün alüminotermi, pigment ve metalurji sanayiinde de kullanılır.
Taşımada iki ayrı risk yönetilir. Birincisi kimyasal: toz suyla temas ettiğinde hidrojen açığa çıkarır. İkincisi fiziksel: ince metal tozu havada asılı kaldığında düşük enerjiyle tutuşabilen bir bulut oluşturur. Kuru tank birinciyi, topraklama ve düşük hava debisi ikincisini yönetir.
Kaplanmamış ve kaplanmış toz aynı yük değildir
ADR alüminyum tozunu ikiye ayırır ve iki ürünü farklı sınıflara koyar. Kaplanmamış toz UN 1396 künyesiyle sınıf 4.3'e girer; suyla temasta yanıcı gaz üretir. Yüzeyi yağ veya stearat ile kaplanmış toz ise UN 1309 künyesiyle sınıf 4.1'e, yanıcı katılara girer.
Bu ayrım evrak farkından ibaret değil; tank kodu, turuncu plaka ve taşıma kategorisi değişir. Aynı fabrikanın iki farklı ürününü aynı belgeyle taşımak mümkün olmaz.
Bu sayfa kaplanmamış tozu, yani UN 1396'yı anlatır. Kaplanmış toz da taşıdığımız bir yüktür; sorgunuzda ürünün hangisi olduğunu belirtirseniz doğru araç ve evrakla planlarız. Emin değilseniz güvenlik bilgi formunu gönderin, biz bakalım.

Toz patlaması: topraklama ve hava debisi
İnce metal tozu havada belirli bir yoğunlukta asılı kaldığında tutuşabilir bir bulut oluşturur. Pnömatik boşaltma hem bu bulutu yaratır hem sürtünmeyle statik elektrik üretir. İkisinin bir araya gelmemesi, bu yükteki işimizin özüdür.
Araç ile silo arasında topraklama bağlantısı kurulmadan boşaltma hattı açılmaz ve bağlantının sürekliliği boşaltma boyunca korunur. Hava debisi düşük tutulur; yüksek debi hem statik üretimini hem bulut yoğunluğunu artırır. Boşaltma bu üründe yavaştır ve bu süre teklife baştan yazılır.
Boşaltma alanında personel sınırlandırılır, kıvılcım üretebilecek işlem yapılmaz. Alıcı tesisin silo filtresinin çalıştığı ve hattın sağlam olduğu boşaltma öncesinde teyit edilir.
Kuru tank kuralı
Alüminyum tozu yüklenecek tankta ıslak yıkama yapılmaz. Tank basınçlı havayla temizlenir, menhol contaları ve boşaltma hattı yoğuşmaya karşı gözden geçirilir, kuruluk kontrolü tutanağa geçer. Nemli tanka bu ürün yüklenmez.
Yağışlı havada dolum ve boşaltma ağızları açıkta bekletilmez. Tanka giren birkaç litre su, yolda hidrojen üretimine dönüşür; hidrojen ise dar bir alanda birikirse ciddi bir tehlikedir. Gerekirse yükleme havanın açtığı bir zaman aralığına kaydırılır.
Tankın hermetik olmaması bu üründe bir eksiklik değil, tasarım tercihidir: oluşabilecek gaz kontrollü biçimde dağılır. Bu yüzden yüklü araç havalandırmasız kapalı alanda bekletilmez.
Sınıf 4.3 yüklerinde tank düzeni Ferrosilisyum taşıma
Sefer tonajı kaliteye göre değişir
Alüminyum tozunda tek bir tonaj vermek doğru olmaz. Atomize toz ile pul (flake) tozun yığın yoğunlukları arasında ciddi fark vardır; tane boyutu ve üretim yöntemi de değeri oynatır. Sefer tonajı bu yüzden 18-26 ton arasında bir bantta oluşur.
Planlamada 22 tonu esas alıyor, kesin değeri ürünün teknik föyündeki yığın yoğunluğuyla netleştiriyoruz. Hafif kalitelerde tank hacmen dolar ve yasal tonaj sınırına ulaşılmaz; bu durumda fiyat komple araç üzerinden verilir.
Sorgunuzda ürün kalitesini ve tane boyutunu iletirseniz araç sayısını ilk seferde doğru hesaplarız. Yoğunluk bilgisi elinizde yoksa numune föyü yeterlidir.
Gazbeton tesisinde kabul
Gazbeton fabrikaları alüminyum tozunu kapalı hatla, kantarlı kabul ve numuneli girişle alır. Ürünün tane boyutu ve aktivitesi gazbetonun gözenek yapısını doğrudan belirlediği için kabul analizi titizdir.
Plaka ve sürücü bilgisi bir gün önceden bildirilir; araç randevu saatinde kapıda olur. Boşaltma bağlantısı hazırlanırken kabul laboratuvarı numune alır, boşaltma onay sonrası başlar.
Yükleme kantar üzerinde tamamlanır; tartım fişi, sevk irsaliyesi ve taşıma evrakı arşivlenir. Taşıma evrakında UN numarası, uygun sevkiyat adı, sınıf, ambalaj grubu ve tünel kodu yazılıdır.