Samsun'da silis kumu talebi iki ayrı kümede toplanır. Birincisi Tekkeköy'deki organize sanayi bölgesinin döküm kümesi: onlarca yıldır üreten çelik ve manganlı çelik dökümhaneleri burada. İkincisi yapı kimyasalı ve kuru harç üreticileri.
İlde Kızılırmak ve Yeşilırmak deltaları var, yani kum bol. Ama nehir kumu ile döküm kumu farklı şeylerdir: döküm kumu belirli bir silis saflığı, tane dağılımı ve kuruluk ister. Bu şartları sağlayan kum Şile havzasından gelir.
Nehir kumu neden döküm kumunun yerini tutmaz
Döküm kumundan beklenen üç şey vardır: yüksek silis oranı, dar ve bilinen bir tane dağılımı, düşük nem. Nehir kumu bunların hiçbirini garanti etmez; kil ve organik madde içerir, tane dağılımı mevsime ve alınan noktaya göre değişir, üstelik nemlidir.
Kalıp yüzey kalitesi ve boyut hassasiyeti doğrudan kumun özelliklerine bağlı olduğu için dökümhaneler spesifikasyonu belli, kurutulmuş kum kullanır. Samsun'un kumun içinde olup kumu dışarıdan alması bu yüzdendir.
İki ayrı küme, iki ayrı teslim düzeni
Tekkeköy'deki organize sanayi bölgesi döküm ekseni oluşturur; buradaki tesisler kalıp ve maça kumunu programlı alır. Kavak yönündeki yapı kimyasalı ve kuru harç üretimi ise farklı bir tüketim ritmi izler, çünkü orada kum bir reçete girdisidir.
İki kümenin silo kapasiteleri ve kabul saatleri farklıdır. Sevkiyatı hangi kümeye gittiğine göre planlarız; 705 kilometrelik bir hatta kapıda bekleme en pahalı kalemdir.
705 kilometrelik seferin mantığı
Samsun, hizmet verdiğimiz iller arasında Şile'ye en uzak olanıdır. Yüklü bir silobas için bu, akşam yükleyip ertesi gün öğleden sonra teslim eden bir plandır. Sürücü çalışma süresi ve mola düzeni bu planın içinde hesaplanır.
Bu mesafede boş dönüş navlunun yarısı demektir. Samsun ve çevresinden Marmara'ya dönen yükler vardır: Ünye havzasının dökümhane bentoniti ve Samsun limanı çıkışlı ithal dökme yük bunların başında gelir. Hattı iki yönlü kurmak burada tercih değil, ekonomik gereklilik.
Her büyük tesis kum müşterisi değildir
Samsun'un en büyük sanayi tesislerinden bazıları silis kullanır ama silobas müşterisi değildir; kullandıkları form ya parça hâlindedir ya da tesis kendi hammaddesini farklı bir zincirle temin eder. Bunu açıkça söylemeyi tercih ediyoruz.
Bizim hattımızın gerçek alıcıları kum kalıba döken dökümhaneler ile kurutulmuş kumu reçetesine dozajlayan yapı kimyasalı üreticileridir. Sorgunuzda tesis tipini ve kullanım amacını belirtmeniz, planlamanın ilk seferde doğru kurulmasını sağlar.